Studyjne oświetlenie powinno spełniać następujące wymagania:

• duża intensywność strumienia świetlnego,
• niezmienność składu spektralnego w okresie eksploatacji,
• możliwość sterowania światłem,
• możliwość zmiany charakteru oświetlenia,
• bezpieczeństwo obsługi.

Wymagania te spełniają źródła światła ciągłego i studyjne lampy błyskowe.

Jestem nałogowym użytkownikiem lampy błyskowej - większość moich fotografii zawiera błysk flesza w ten czy inny sposób. Ale próbuję ukryć ten fakt. Prawie zawsze mam lampę błyskową na aparacie, lecz staram się rozproszyć lub odbić jej światło gdzie tylko się da. Używam tak mało bezpośrednich błysków, jak tylko się da, z wyjątkiem zdjęć na zewnątrz, gdzie korzystam z dostępnego światła, a lampy używam tylko do rozjaśnienia cieni i redukcji kontrastu. Jednak czasami najlepiej jest zdominować światło zastane fleszem, starając się jednak, aby wyglądało to naturalnie, tzn. nie jak flesz.

Na tej stronie chcę udowodnić pewną rzecz wszystkim tym, którzy gardzą fleszem i preferują wyłącznie światło zastane - nawet jeśli lampa błyskowa by pomogła. Z odrobiną pomyślunku i zrozumienia podstawowych technik, użycie flesza nie musi wyglądać nienaturalnie, ani zepsuć światła zastanego. Dokonując pomiaru dla światła zastanego, tzn. upewniając się, że naświetlenie światła zastanego jest poprawne, mogłem użyć flesza, aby rozjaśnić zacienione obszary i zrobić lepsze zdjęcie niż bez lampy błyskowej.

W tym rozdziale chcę zgłębić temat mieszania światła lampy błyskowej z zastanym tak, aby zachować nastrój sceny lub żeby przynajmniej dodać trochę światła zastanego. Kluczowym jest, aby zrozumieć, że w pewnym zakresie, czas otwarcia migawki nie ma wpływu na zarejestrowanie błysku flesza. Fakt ten umożliwi nam lepsze połączenie światła lampy błyskowej z zastanym - poprzez sterowanie czasem naświetlania. Używając lampy błyskowej w trybie TTL, aparat i flesz będą dostosowywać się do wybranej przez nas kombinacji przysłony i ISO - lecz będzie to również wpływać na pomiar (i naświetlenie) światła zastanego. Dzięki temu sterując wygodnie czasem ekspozycji, kontrolujemy tylko światło zastane. Bardzo ważne, żeby to pojąć.

Pojedyncza lampa błyskowa produkuje ostre cienie, ponieważ jest to źródło światła małego rozmiaru. Jedynym sposobem na zmiękczenie światła jest powiększenie jego źródła. Najefektywniejszym sposobem na zrobienie tego z lampą błyskową zamontowaną na aparacie jest odbicie jej światła. Jeżeli odbijesz flesza od ściany obok siebie lub za sobą, źródło światła w stosunku do obiektu jest znacznie większe niż jeśli błyskałbyś na wprost. Różnica jest ogromna.

Aparaty, które mają możliwość zdalnego wyzwolenia flesza w trybie TTL, z miejsca pozwalają na większą elastyczność. Jeżeli Twój aparat i lampa to umożliwiają, naprawdę warto poświęcić czas i starania, aby rozgryźć jak z tego korzystać.

Mówiąc bardzo ogólnie, są dwa sposoby używania w plenerze lampy błyskowej zamontowanej na aparacie:
- jako delikatny błysk wypełniający lub
- jako brutalne źródło światła, aby rozjaśnić zacienione obszary obiektu do tego samego poziomu, co jasne części.
Oczywiście pomiędzy leży szerokie spektrum możliwości, ale dla uproszczenia wyjaśnień, pokażę przykłady tych dwóch ekstremów. Poprawny pomiar ekspozycji dla światła zastanego jest tu kluczowy. Ważne jest, żeby zrozumieć, jak czas naświetlania, przysłona i ISO wzajemnie na siebie wpływają.

Czasami przełączam się w tryb programowalny (P), jeśli potrzebuję ciągle przekadrowywać pomiędzy obszarami mocno zacienionymi a jasno oświetlonymi słońcem. Ale jest to rzadkość. Zazwyczaj JA chcę kontrolować parametry ekspozycji dla lepszej powtarzalności i dokładności.Istnieje pewien efekt uboczny używania automatycznego pomiaru światła, który zauważyłem wśród początkujących fotografów - jest to tendencja do obwiniania aparatu. Jest to nieznacznie inny sposób myślenia, ale występuje. Zamiast brać odpowiedzialność i uczyć się poprawnych technik, rozpoczynają się poszukiwania aparatu, który zrobi wszystko sam.

Są dwa różne rodzaje korekty ekspozycji:
- ogólna korekta ekspozycji - jest ona ustawiana w korpusie aparatu i wpływa ZARÓWNO na światło zastane, jak i flesza w aparatach Nikona, lecz tylko na światło zastane w aparatach Canona.
- kompensacja błysku flesza - ustawienie kompensacji ekspozycji flesza wpływa wyłącznie na błysk lampy. Naświetlenie otoczenia pozostaje niezmienione. Można to zawsze ustawić bezpośrednio w lampie błyskowej, ale niektóre aparaty mają odpowiedni przycisk, za pomocą którego można ustawić kompensację mocy błysku lampy bez odrywania oka od wizjera.

Bardzo często, gdy fotografowie zaczynają używać lamp błyskowych skierowanych inaczej niż na wprost, odchylają palnik o 45 lub 90 stopni w górę. Chcą w ten sposób odbić światło flesza od sufitu. Pomimo, że w większości przypadków jest to postęp w stosunku do lampy skierowanej dokładnie na wprost, nie zawsze jest to jednak rozwiązanie idealne. Możemy to udoskonalić. Jeżeli rozważymy, w jaki sposób ustawiane są lampy studyjne, rzadko zobaczymy źródło światła bezpośrednio nad fotografowanym obiektem. Oświetlenie od góry nie jest bowiem tak korzystne jak światło padające na obiekt pod kątem. Skoro tak, to dlaczego mielibyśmy odbijać światło flesza dokładnie nad obiektem?